ภาวะมีบุตรยาก: ทำความเข้าใจว่าทำไมการตั้งครรภ์ลูกคนที่สองจึงเป็นเรื่องที่ท้าทาย
คู่สมรสคู่ไหนเคยมีลูกแล้ว แต่พออยากมีลูกอีก กลับไม่มีตามที่ต้องการสักที คู่สมรสคู่นั้นๆ อาจสงสัยอยู่ว่าตนเองอยู่ในภาวะมีบุตรยากหรือไม่ วันนี้ศูนย์รักษาผู้มีบุตรยากอย่าง Millennium IVF Clinic จะพาทุกคนไปทำความเข้าใจกันว่าทำไมคนที่เคยมีลูกมาแล้ว ไม่สามารถมีลูกคนต่อไปได้ดั่งใจสักที
ภาวะมีบุตรยาก คืออะไร?
ภาวะมีบุตรยาก คือ การที่คู่สมรสที่วางแผนมีบุตรและมีเพศสัมพันธ์สม่ำเสมอโดยไม่คุมกำเนิด เป็นเวลาต่อเนื่องกันประมาณ 1 ปี แต่ก็ยังไม่มีการตั้งครรภ์เกิดขึ้น นั่นอาจเข้าข่ายภาวะมีบุตรยากของคู่สมรสคู่นั้น โดยสาเหตุอาจมาจากฝ่ายหญิง กรณีที่เคยมีบุตรครั้งแรกได้สำเร็จตามธรรมชาติมาแล้ว หรือบางกรณีก็อาจมาจากฝ่ายชาย หากเป็นเพราะอายุที่เพิ่มมากขึ้น
รีวิวจากลูกค้าของ Millennium IVF Clinic: รีวิวโปรแกรมตรวจสุขภาพคู่รักกับคุณหมอนฤมิต วงษ์ลิขิตปัญญา
ทำไมการตั้งครรภ์ลูกคนที่สองจึงเป็นเรื่องที่ท้าทาย
แม้ว่าจะเคยมีลูกมาแล้ว ก็อาจมีลูกยากได้ในภายหลังสำหรับบางท่าน โดยบทความนี้จะมาอธิบายว่าทำไมจึงเป็นเช่นนั้น
1.อายุเพิ่มมากขึ้น
หนึ่งในสาเหตุสำคัญของการมีบุตรยาก นั่นคืออายุที่เพิ่มมากขึ้น โดยเฉพาะคนที่มีอายุมากกว่า 35 ปีขึ้นไป ไม่ว่าจะหญิงหรือชาย อาจส่งผลให้มีลูกยากขึ้นได้ แม้ว่าจะเคยมีลูกมาแล้วอย่างง่ายดาย แต่ถ้าหากต้องการมีลูกคนถัดไปในตอนที่คุณพ่อคุณแม่เริ่มมีอายุมากขึ้นจนเกิน 35 ปีไปแล้ว ก็มีสิทธิที่จะอยู่ในภาวะมีบุตรยากได้ อาจต้องพึ่งเทคโนโลยีทางการแพทย์เพื่อช่วยให้มีบุตร
2.รังไข่เสื่อม
ในคุณแม่บางท่านพบว่าหลังคลอดลูกคนแรกแล้วมีภาวะรังไข่เสื่อม ซึ่งรังไข่ทำหน้าที่ผลิตฮอร์โมนที่เกี่ยวกับการตั้งครรภ์ ทั้งยังมีส่วนต่อการตกไข่ ดังนั้นถ้าหากมีภาวะนี้อาจต้องพึ่งเทคโนโลยีทางการแพทย์ ที่ช่วยกระตุ้นในการตกไข่
3.ท่อนำไข่ตีบหรือตัน
บางคนที่มีปัญหามีบุตรยากมาจากท่อนำไข่ตีบหรือตัน ซึ่งในการตั้งครรภ์ครั้งแรกไม่ได้มีปัญหาอะไร แต่บางรายกลับพบว่าปัญหานี้เกิดขึ้นได้หลังจากคลอดลูกคนแรก ทำให้มีภาวะมีบุตรยาก เป็นอุปสรรคต่อการมีลูกคนต่อไป หากเป็นการตีบหรือตันเพียงข้างเดียว สามารถทำ IUI เพื่อช่วยให้มีบุตรได้ เว้นแต่ว่าทำ IUI ครบ 3 ครั้งแล้วไม่สำเร็จ ก็อาจต้องเปลี่ยนเป็นการทำเด็กหลอดแก้วแทน
ภาวะมีบุตรยาก อยากมีลูกทำอย่างไรได้บ้าง
คู่สมรสที่มีภาวะมีบุตรยาก สามารถพึ่งเทคโนโลยีทางการแพทย์เพื่อช่วยให้มีบุตรได้ด้วยหลายวิธีด้วยกัน ซึ่งแพทย์จะประเมินสาเหตุของการมีบุตรยารายบุคคล และวางแผนการรักษาเพื่อช่วยให้มีบุตรได้ แต่ทั้งนี้ทั้งนั้นบางครั้งในบุคคลหนึ่งก็อาจต้องรับการรักษาหลากหลายวิธีด้วยกัน เพื่อให้มีบุตรได้สำเร็จ สำหรับผู้ที่มีบุตรยาก และต้องการมีบุตรสามารถพึ่งวิธีการรักษาทางการแพทย์ได้ ดังนี้
1.การทำ IUI
วิธีการแรกที่ช่วยให้ผู้มีบุตรยากสามารถมีบุตรได้ ก็คือการทำ IUI หรือที่เรียกว่าการฉีดน้ำเชื้อเข้าสู่โพรงมดลูก วิธีการนี้จะช่วยให้เชื้ออสุจิเดินทางถึงเซลล์ไข่ได้ง่ายขึ้น เพราะเป็นการฉีดเข้าไปแบบเจาะจง ช่วยได้ในกรณีที่อสุจิของคู่สมรสฝ่ายชายมีปัญหาเรื่องของการเคลื่อนที่ หรือคู่สมรสฝ่ายหญิงมีปัญหาด้านท่อนำไข่ กรณีที่ท่อนำไข่มีปัญหาตีบหรือตัน เพียงข้างใดข้างหนึ่ง ซึ่งเป็นอุปสรรคต่อการเดินทางของเซลล์อสุจิไปยังเซลล์ไข่เพื่อทำการปฏิสนธิ
แต่การทำ IUI เหมาะกับคนที่มีปัญหามีบุตรยากในภาวะที่ไม่รุนแรง หากสาเหตุของการมีบุตรยากมีความรุนแรง จะไม่สามารถพึ่งวิธีการทำ IUI ได้
2.การทำ IVF
การทำ IVF เป็นการช่วยเพิ่มโอกาสการมีบุตรได้อีกวิธีการหนึ่ง สำหรับผู้ที่มีบุตรยาก โดยการทำ IVF เป็นการทำเด็กหลอดแก้วแบบ IVF ด้วยวิธีการกระตุ้นไข่และกระตุ้นการตกไข่ผสมผสานกับการคัดเลือกเชื้ออสุจิที่แข็งแรงมาจำนวนหนึ่ง เพื่อทำการผสมกับเซลล์ไข่ สู่การปฏิสนธิภายนอกร่างกาย ช่วยเพิ่มโอกาสให้ผู้มีบุตรยากกรณีที่ฝ่ายชายมีเชื้ออสุจิไม่แข็งแรง ฝ่ายหญิงมีภาวะไข่ไม่ตก ฝ่ายหญิงมีท่อรังไข่ตีบหรือตันทั้งสองข้าง เป็นต้น
3.การทำ ICSI
การทำเด็กหลอดแก้วแบบ ICSI เป็นการช่วยเพิ่มโอกาสการมีบุตรได้อีกวิธีการหนึ่งสำหรับผู้ที่มีบุตรยาก โดยการทำ ICSI เป็นการทำเด็กหลอดแก้ว ที่มีความเฉพาะเจาะจงมากกว่าการทำ IVF วิธีการคล้ายๆ กันคือมีการกระตุ้นไข่และกระตุ้นการตกไข่ผสมผสานกับการคัดเลือกเชื้ออสุจิ เพื่อทำการผสมกับเซลล์ไข่ ให้เกิดการปฏิสนธิภายนอกร่างกาย แต่ในขั้นตอนการคัดเลือกอสุจิจะแตกต่างกันระหว่างการทำ ICSI และ IVF โดยการทำ ICSI จะคัดเลือกอสุจิตัวที่แข็งแรงที่สุดเพียงตัวเดียว เพื่อมาผสมกับไข่ เป็นวิธีการที่เจาะจงมากกว่า จึงเพิ่มโอกาสการมีบุตรที่สำเร็จได้สูงกว่า
4.การแก้หมัน
คู่สมรสบางคู่ไม่ได้มีบุตรยากโดยธรรมชาติ แต่เพราะเคยทำหมัน จึงไม่สามารถมีบุตรได้ แก้ไขได้โดยการแก้หมัน แต่ในการแก้หมันก็มีโอกาสที่จะไม่สำเร็จได้ด้วย ถึงอย่างนั้นหากทำหมันไปแล้วแก้หมันไม่สำเร็จ ในกรณีที่อยากมีบุตรเพิ่ม ก็สามารถอาศัยการทำเด็กหลอดแก้วได้ โดยไม่ต้องแก้หมัน
อ่านเพิ่มเติม : ผู้หญิงทำหมันแล้ว อยากมีลูกควรทำ IUI หรือ ICSI พร้อมแนะกฏหมายเทคโนฯ ช่วยตั้งครรภ์ที่ควรรู้
จะเห็นว่าการมีลูกคนแรกบางครั้งก็อาจทำให้มีปัญหาต่อการมีลูกคนต่อไปได้ แต่ก็ไม่ใช่ทั้งหมด ทั้งนี้ทั้งนั้นในคนที่เจอปัญหาภาวะมีบุตรยากหลังมีลูกคนแรก อาจต้องพึ่งเทคโนโลยีทางการแพทย์เพื่อช่วยให้มีบุตรคนต่อไป หากคู่รักทำทุกวิถีทางแล้วแต่ก็ยังไม่สามารถมีลูกได้ แนะนำให้ปรึกษาผู้เชี่ยวชาญด้านการมีบุตร หรือปรึกษา Millennium IVF Clinic ได้โดยตรงเพื่อหาวิธีแก้ไข พร้อมสาเหตุความผิดปกติที่คู่ของคุณยังไม่มีลูกเหมือนคู่อื่นสักที ให้เราช่วยดูแลเพื่อเพิ่มโอกาสการมีลูกให้กับคุณได้
เขียนโดย
นพ. นฤมิต วงษ์ลิขิตปัญญา
แพทย์ผู้เชี่ยวชาญด้านเวชศาสตร์การเจริญพันธุ์ประจำ Millennium IVF Clinic กรุงเทพฯ ด้วยประสบการณ์กว่า 15 ปี ดูแลรักษา IVF บนพื้นฐานหลักฐานทางการแพทย์ พร้อมแผนการรักษาเฉพาะบุคคล
แชร์บทความนี้
อ่านต่อ
ปรึกษาทีมแพทย์ของเรา
ปรึกษาผู้เชี่ยวชาญของเราฟรี คำแนะนำที่ชัดเจนและเฉพาะบุคคลสำหรับเส้นทาง IVF ของคุณ
นัดปรึกษา